Eenvoudig innoveren (40): Een innovatieafdeling(2)

Grote organisaties zijn verdeeld in onderdelen: businessunits, directoraten, werkmaatschappijen, enzovoorts. Elk onderdeel heeft een eigen taakgebied en verantwoordelijkheden en een eigen winstverantwoordelijkheid. Daarmee hebben de onderdelen ook een grote mate van autonomie.
Voor meer radicale innovatie maakt dat de zaak niet eenvoudiger. Elke wat grotere innovatie, zal al snel de grenzen van een enkele businessunit overstijgen. Innovatie gaat immers vaak over het leggen van nieuwe combinaties.
En elke directeur heeft zijn handen al meer dan vol aan het halen van zijn jaartargets, en zit niet te wachten op radicale, risicovolle innovaties. De implementatie daarvan laat hij graag over aan een overkoepeld organisatieonderdeel of een van de andere units.

Voor het inrichten van een innovatieafdeling is telkens opnieuw de vraag: binnen de overkoepelende organisatie die niet de kennis en middelen heeft om een innovatie soepel in productie te krijgen (maar wel de vrijheid en het geld), of binnen de lijnorganisatie van één van de units. In het laatste geval moet de innovatieafdeling zich deel conformeren aan de winstdoelstellingen van de unit en zullen innovaties daardoor snel worden getoetst aan een snelle batenbijdrage (of kostenbesparing). De radicaliteit en daarmee de potentiële omvang van de bijdrage aan de totale organisatie loopt daardoor terug.

Het is telkens opnieuw zoeken naar een balans. Voldoe als innovatieafdeling om op korte termijn bij te dragen aan het resultaat, maar laat ook zien dat het goed is voor de organisatie om verder te kijken dan de huidige unit. Zorg dat het topmanagement het zichtbaar waardeert dat directeuren verder kijken dan hun jaartargets.
Zorg dat de innovatieafdeling hybride is: wel geplaatst binnen een unit, maar met sterke rapportagelijnen naar de overkoepelende organisatie.
Wees daarbij niet bang voor onorthodoxe organisatievormen: twee verschillende bovenbazen, een budget dat niet van te voren vastligt, rapportages op basis van inspanningen in plaats van (financiële) resultaten.
En vooral: draagvlak, draagvlak, draagvlak en nog eens draagvlak. De passie binnen de organisatie voor innovatie is het belangrijkste wapen van elke innovator. Maar daarover meer in een andere blog;-)

Eenvoudig innoveren is een serie beschouwende blogs met telkens een onderdeel uit het innovatieproces. De onderwerpen staan los van elkaar. Ziet u graag een specifiek onderwerp behandeld: aarzel niet om te reageren of een vraag te stellen.
Volgende keer: Veiligheid troef