Eenvoudig innoveren (9): Uitvinden of innoveren?

"Het grote probleem het creëren van doorbraak-innovaties is dat het om iets radicaal en nieuw gaat en dat de klant helemaal niet op de hoogte is dat hij/zij deze innovatie nodig heeft. Wil je echte radicale, baanbrekende innovaties creëren dan moet je je juist niet laten leiden door de klant.(Joost Dieben)

Dit brengt mij tot een wijdverbreide vermenging van ‘uitvinden’ en ‘innoveren’.

• Uitvinden is het bedenken van nieuwe technieken, soms nieuwe processen.
• Innoveren is het implementeren van nieuwe of bestaande technieken of processen, zodanig dat er nieuwe functies voor een consument ontstaan.

Lang niet altijd leidt een uitvinding tot een innovatie. In de meeste gevallen blijft een uitvinding alleen bestaan in het hoofd van de uitvinder. Hij/zij vindt geen tijd/geld om de uitvinding tot een werkend prototype of pilot te maken. Maar ook uitvindingen die het tot proefsituatie brengen, en zelfs uitvindingen die op de markt verschijnen, zijn niet altijd inovaties. Of zijn innovaties die weer heel snel verdwijnen.
De mogelijkheid om muziek in een uiterst compacte vorm op te slaan (MP3) bestond al een flinke tijd, toen iemand bedacht dat de consument de draagbaarheid van de walkman wel zou willen combineren met de volledigheid en uitwisselbaarheid van de computer. De eerste MP3-spelers werden op de markt gebracht. Maar zelfs dat zorgde nog niet echt voor een definitieve doorbraak. Daarvoor was nodig dat Apple de MP3-muziekjes op een internet-winkel in de verkoop ging doen, zodat de uitwisselbaarheid optimaal werd. Apple had beter dan alle anderen ‘geluisterd’ naar de wensen en problemen van de klanten. Een ander voorbeeld uit de maak-industrie: de CD. Toen iedereen nog met cassettes bezig was, waren er weinig consumenten die dachten: ‘oh, had ik maar CD’s’. Toch bestond de laserdisc van Philips al een tijdje, was zelfs op de markt, maar verkocht bijna niet. Pas toen iemand tot de ontdekking kwam dat uitwisselbaarheid, compactheid en robuustheid zaken waren die de klanten waardeerden, en de laserdisc opnieuw werd uitgebracht in een compact formaat (de CompactDisc), werd de uitvinding opeens een innovatie.

En het verschil tussen uitvinding en innovatie is nog pregnanter als we kijken naar de dienstverlening. Per definitie hebben processen die leiden tot diensten voor consumenten als belangrijkste onderdeel: de consumenten. Diensten zijn immers vluchtige zaken die pas bestaan als de klant ze afneemt. Weliswaar is het lastig om aan een klant te vragen welke diensten hij/zij in de toekomst wenst (daarvoor kent een klant de mogelijkheden niet genoeg, en kan hij zich onvoldoende voorstellen hoe e.e.a. er uit kan komen te zien), maar een klant kan zeer goed aangeven welke problemen hij heeft. Tijdsgebrek, onbekendheid, vragen, onzekerheid: allemaal zaken waarvoor radicaal vernieuwende diensten mogelijk zijn.
En ook voor deze ‘uitvindingen’, ideeën over nieuwe diensten voor consumenten, geldt dat er meer dan genoeg nieuwe ideeën zijn. Het wemelt in Nederland van de uitvinders. Het wemelt van de goede ideeën. De kunst is om enkele van die ideeën op te pakken en daadwerkelijk tot innovatie te brengen. Een goed idee implementeren en door de klant laten gebruiken.

In een serie blogs behandel ik wekelijks een onderdeel uit het innovatieproces. Eerder beschouwend dan actueel, meer over het proces dan over de innovatie-inhoud. De onderwerpen staan min of meer los van elkaar. Het zijn capita selecta. Ziet u graag een specifiek onderwerp behandeld: aarzel niet om te reageren of een vraag te stellen. Volgende week: Zelf, volgen of kopen?