Eenvoudig Innoveren (13) – Focus in je zoektocht

Maar waar ga je zoeken. Als de innovatie helemaal nieuw moet zijn, op het randje moet liggen van wat je als organisatie nu aan je klanten biedt, dan is het zoekgebied wel heel erg ruim. Ik had in mijn Postbanktijd altijd het ijsjes-voorbeeld. Waarom gaat de Postbank geen abonnementen op ijsjes verkopen? Elke week een ijscokar langs de deur met de lekkerste ijsjes. Klinkt onzinning. Maar het belangrijkste onderdeel van een dergelijke dienst zit ‘m in de administratie en een soepele betaling. De massaliteit moet er vervolgens voor zorgen dat het kostenefficient kan. Allemaal elementen die de Postbank als geen ander kon: de giro is één groot administratiesysteem, nergens kun je eenvoudiger en soepeler betaalsystemen maken als bij de Postbank, en half Nederland is er al klant.

Iets minder ver van het bed dan: Postbank-energie. Energie verkopen heeft zeer weinig te maken met het plaatsen van energiemeters, of het produceren van elektra. Het heeft vooral te maken met heel goed het energie-huishoudboekje van grote aantallen gezinnen bijhouden. En wie is daar nu beter in dan de giro? Die houden al sinds mensenheugenis het geld-huishoudboekje van miljoenen Nederlandse gezinnen bij. Grootste knelpunt bij de huidige energieleveranciers zit daarbij in het goed bijhouden van de verhuizingen. Iedereen heeft wel een familielid of kennis met horrorverhalen over een verhuizing en de problemen die dat gaf met de energieleverancier. Opnieuw: de Postbank is uitermate geschikt om dergelijke diensten aan te bieden. Het zou een radicale diensteninnovatie zijn.

Philip McKinney formuleerde zes zoekgebieden om niet helemaal in het wilde weg te gaan zoeken:

• Wil je nieuwe of bestaande klanten bedienen?
• Wil je je gaan begeven in een (voor jouw organisatie) geheel nieuwe tak van sport?
• Wil je je gaan begeven in nieuwe regio’s of landen?
• Wil je de regels van het spel binnen het gebied van jou en je concurrenten gaan doorbreken?
• Wil je de toegevoegde waarde van je diensten of producten verhogen?
• Wil je nieuwe producten of diensten gaan bieden?

Je kunt deze afbakening van je zoekrichting heel pragmatisch oppakken:
Bedenk vlot, samen met een paar collega’s, circa 20 radicale innovaties voor de organisatie. Niet te lang nadenken, voor de vuist weg. Neem een vel papier, teken daarop een cirkel met zes taartpunten. Elke taartpunt staat voor één van de hierboven genoemde zoekrichtingen. Zet een kruisje in het juiste stuk van de taart voor elk innovatie-idee dat is geopperd. Als je het helemaal mooi wilt doen, zet je het kruisje meer naar het middelpunt van de taart als het idee minder radicaal is, en meer naar de rand van de cirkel naarmate het idee radicaler is.

Is er een patroon te ontdekken in de kruisjes? Als er veel kruisjes bij elkaar staan, dan is dat de dominante zoekrichting. Het kan lonen om verder te gaan in die zelfde zoekrichting. Staan de kruisjes juist erg verspreid, dan zul je een zoekrichting moeten kiezen. Als je dat niet doet, zullen de ideeën alle kanten op blijven gaan.

In een serie blogs behandel ik telkens een onderdeel uit het innovatieproces. Eerder beschouwend dan actueel, meer over het proces dan over de innovatie-inhoud. De onderwerpen staan min of meer los van elkaar. Het zijn capita selecta. Ziet u graag een specifiek onderwerp behandeld: aarzel niet om te reageren of een vraag te stellen. Volgende week: Tunnelvisie